Gezocht: Woonruimte
Geschreven door Jan van Aller
Toen ik in Leiden ging studeren en wonen, hadden de echte Leidenaren het vaak in hun onmiskenbare sappige accent, over de ‘Koeliekerk’. Ik associeerde het in eerste instantie met koelies – dragers – dus ik dacht dat het wel iets met een verleden van handel en nijverheid te maken zou hebben.
Tot ik er achter kwam wat ermee bedoeld werd: zo werd namelijk in de volksmond de Hartebrugkerk in het centrum genoemd. Dat zit zo: op de gevel staat in gouden letters ‘Hic domus dei est et porta coeli’- Dit is het huis van God en de poort naar de hemel. Het laatste woord dat je eigenlijk ‘op z’n Latijns’ uitspreekt als keulie of keelie, werd door de Leienaars uiteraard als Koelie uitgesproken. Vandaar de Koeliekerk.
Tijd en ruimte
De gedachte dat een tempel of kerk, in welke religie dan ook, een huis voor de Eeuwige is, lijkt vanzelfsprekend maar heeft ook wel een spannende symbolische lading: Is er in ons volle leven een ‘plaats en tijd’ voor de Eeuwige? Het gaat erom dat je dat niet zozeer letterlijk invult, in de zin van: ‘Nou, daar staat toch een mooie kerk’ – maar meer figuurlijk: Zo’n kerk of tempel, die toch de meeste tijd ‘leegstaat’ fungeert ook als een vraag aan ons: Willen we tijd en ruimte geven aan zingeving en spiritualiteit, naast alle dagelijkse dingen die meestal meer dan genoeg tijd kosten – en zo ja: hoe dan?
Er is een Joods verhaal dat een mooi antwoord geeft op die vraag
Rabbi Menachem Mendel van Kotzk verraste zijn studenten eens met een eenvoudige vraag: “Waar woont God?” De studenten keken elkaar verbaasd aan en lachten zachtjes. “Wat een vraag, Rebbe,” antwoordden ze. “De wereld is toch vol van Zijn glorie? God woont overal!”
De Kotzker Rebbe schudde langzaam zijn hoofd. Hij keek zijn leerlingen ernstig aan en sprak: “Nee, God woont alleen waar je Hem binnenlaat.”
De eeuwige “zoekt” als het ware een thuis op aarde, maar dat thuis is geen fysiek gebouw—het is het menselijk hart en de alledaagse daden van liefde, rechtvaardigheid en gastvrijheid.
Nu maar hopen dat onze lieve Heer niet dakloos raakt….
